تبلیغات
ششم ابتدایی - آتشفشان

آتشفشان

 

نوع مطلب :مفاهیم علوم ،

نوشته شده توسط:علی اکبر ادهم ماراللو

منبع: http://www.tebyan.net

آتشفشان

آتشفشان یک ساختمان زمین شناسی است که به وسیله آن مواد آتشفشانی ( به صورت مذاب ، گاز ، قطعات جامد یا هر سه) از درون زمین به سطح آن راه می یابند. انباشتگی این مواد در محل خروج، برجستگی هایی به نام کوه آتشفشان ایجاد می نماید.

 

آتشفشان یکی از پدیده های طبیعی و دائمی زمین شناسی است که در طول تاریخ زمین شناسی نسبتا بدون تغییر باقی مانده و در ایجاد، تحول و تکامل پوسته و گوشته زمین نقش اساسی داشته و دارد.

 

مواد مذاب توسط نیروی ارشمیدس یا فشار گازها و به دلیل سبك‌تر بودن ماگما از سنگ های اطراف خود به بالا رانده می‌شود و در نهایت در نواحی از پوسته كه ضعیف می‌باشد پوسته را شكسته و ماده مذاب به سطح زمین می‌رسد.

آتشفشان

مواد مذابی كه در زیرزمین قرار دارند و از  طریق دودكش یا لوله آتشفشانی به طرف بالا حركت می‌نمایند اصطلاحاً ماگما ‌نامیده می‌شوند. بعد از اینكه این ماگما از آتشفشان فوران نموده با آن لاوا (گدازه) گفته می‌شود.

 

گدازه هنگامی كه از دودكش به خارج حركت می‌نماید ماده گداخته سرخ و متخلخلی می‌باشد اما در اثر سرد و اكسید شدن به رنگ قرمز تیره، خاكستری و یا رنگ های دیگر تغییر می‌نماید. گدازه‌های خیلی داغ، دارای گاز فراوان همچنین حاوی آهن و منیزیم به صورت سیال بوده و جریانی نظیر قیر داغ دارند. در صورتی كه گدازه‌های سردتر، با گاز كم و درصد بالای سیلیس و سدیم و پتاسیم جریان آرامی نظیر حركت عسل غلیظ روی شیب دارند.

 

آتشفشان

نمایش نحوه حرکت گدازه

 

ماده مذاب موجود در زیرزمین كه در حال صعود به طرف قسمت های بالای پوسته زمین می‌باشد حاوی بلورها، قطعات سنگ های دربرگیرنده  گازهای محلول می‌باشد و این ماده مذاب عمدتاً حاوی اكسیژن، سیلیس، آلومینیوم، آهن، منیزیم، كلسیم، سدیم، پتاسیم، تیتانیم و منگنز می‌باشد. البته ماگماها ممكن است دارای عناصر دیگر به صورت جزئی ‌باشند.

 

آتشفشان

عناصر تشکیل دهنده گدازه در آتشفشان هاوایی

 

با سرد شدن به آرامی  ماگما، بلورهای كانی های مختلف تشكیل شده و در نهایت كل ماگما به صورت جامد در آمده و سنگ های آذرین درونی و یا سنگ های ماگما‌تیك را ایجاد می‌نماید. پس از بلوری شدن نهایی و سنگی شدن ممكن است این توده‌ها تحت تأثیر عواملی نظیر فرسایش پس از هزاران و میلیون‌ها سال در سطح زمین نمایان شود و بدین‌ترتیب توده‌های بزرگ از سنگ های آذرین درونی ظاهر می‌شوند. مثلاً گرانیت الوند همدان و یا گرانیت علم‌كوه از مثال های بارز در این رابطه می‌باشد.

 

ماگما دارای گازهای حل شده می‌باشد و با بالا آمدن ماگما به سطح زمین چون فشار طبقات بالایی كاهش می‌یابد این گاز آزاد شده و در نهایت اگر فشار گاز كافی باشد به آتشفشان حالت انفجاری می‌دهد. هرگاه گدازه به صورت سیال باشد و دارای گرانروی پایین باشد، گازهای موجود در‌آن به راحتی آزاد می‌شوند و آتشفشان به صورت آرام با خروج گدازه سیال به فعالیت خود ادامه دهد. ولی در صورتی كه گدازه ضخیم بوده و دارای گرانروی بالا باشد خروج گاز از ماگما به سختی انجام می‌شود و تراكم گاز در گدازه منجر به انفجار شده و آتشفشان‌های انفجاری را ایجاد می‌نماید.

 

آتشفشان

نمایشی از نحوه خروج گاز آتشفشانی

 

گازهای موجود در گدازه را می‌توان با گاز موجود در یك شیشه نوشابه مقایسه نمود. هنگامی كه انگشتمان را روی درب شیشه گذاشته و آن را به شدت تكان می دهیم گاز جدا شده از نوشابه به صورت حباب‌هایی ایجاد می‌شود و هر گاه انگشتمان را به صورت ناگهانی برداریم محتویات داخل نوشابه به بیرون فوران خواهد نمود. گازهای داخل ماگما نیز چنین رفتاری را از خود نشان می‌دهند.

 

جدایش شدید گازها از گدازه ممكن است تولید سنگی بنام پومیس را نماید. این سنگ به علت وجود حبابهای گاز در آن بسیار سبك بوده و بر روی آب شناور می‌باشد.

در بسیاری از آتشفشان های انفجاری شدت انفجار آنقدر زیاد بوده كه مقداری از مواد تشكیل دهنده آتشفشان به هوا پرتاب شده و بمب‌ها و خاكسترهای‌آتشفشانی و گردوغبار آتشفشان ها را تشكیل ‌دهند.

 

آتشفشان

 سنگ پومیس که در اثر خروج گاز متخلخل شده

 

   از نظر زمین‎شناسی 4 دسته آتشفشان وجود دارد:

1.     مخروط خاكستر

2.    مسطح

3.    مركب

4.    گنبد گدازه

 

  1.    مخروط خاكستر : از ساده‎ترین نوع آتشفشان‎ها است كه بر اثر منجمدشدن گدازه‎های بیرون ریخته از آتشفشان تشكیل شده است.

  2.    مسطح : از گدازه سیاه تشكیل شده و از تراكم متناوب مواد گدازه بوجود می‎آید.

  3.    مركب : این آتشفشان مجموعه‎ای است از گدازه سیاه و خاكستر و ارتفاع آن تا هشت هزار پا نیز می‎رسد (مانند كوه فوجی یاما در ژاپن)

  4.    گنبد گدازه : گدازه بسیار ضخیم تشكیل شده و بجای جاری شدن در بالای آتشفشان انباشته می‎شود.

 

      علیرغم خطارت و زیان‎هایی كه از ناحیه آتشفشان‎های جهان متوجه انسان و محیط زیست او می‎گردد جمعیت زیادی در این مناطق سكونت دارند. وجود خاك‎های حاصلخیز، چشمه‎های آب گرم، معادن غنی و ارزشمند، ذخایر گوگرد عوامل این مسئله هستند.

 

آتشفشان

 

آتشفشان:

1.حجره بزرگ تفتالی

2. سنگ‌بستر

3. مجرا

4. پایه

5. آذرین‌لایه

6. مجرای فرعی

7. لایه‌های خاکستر فوران‌شده

8. گُرده

9. لایه‌های گدازه

10. گلو

11. مخروط انگلی

12. جریان گدازه‌ای

13. دودکش

14. دهانه

15. ابر خاکستر

 

بزرگترین آتشفشان کرهء زمین بزرگترین آتشفشان کره زمین مونالوآ نام دارد که بخشی از جزایر هاوایی را تشکیل می‌دهد. محیط قاعده مخروط این آتشفشان 600 کیلومتر و قله آن نسبت به کف اقیانوس که آن را احاطه کرده‌است 10 کیلومتر ارتفاع دارد..

بزرگترین آتشفشان کشف بشر بزرگترین آتشفشانی که تا کنون به وسیله بشر کشف شده‌است، الیمپوس مونز یا کوه المپوس نام دارد که در بهرام واقع است. شواهد به دست آمده از طریق عکس‌برداری‌های سفینهء فضایی نشان می‌دهد که ارتفاع این آتشفشان احتمالاً 23 کیلومتر بوده و کالدرای آن نیز 65 کیلومتر عرض دارد.

 



How do you grow?
دوشنبه 30 مرداد 1396 02:37 ب.ظ
Hi there to all, how is all, I think every one is getting
more from this website, and your views are good designed for new viewers.
maturenucleus3261.jimdo.com
یکشنبه 15 مرداد 1396 02:40 ب.ظ
I think that is among the so much important information for me.
And i am satisfied studying your article. But wanna observation on some general issues, The website taste is perfect, the articles is actually nice : D.
Good process, cheers
Can you increase your height by stretching?
جمعه 13 مرداد 1396 01:53 ب.ظ
Hi there! I could have sworn I've been to this site before but after going through a few of the posts I realized it's new to
me. Regardless, I'm definitely happy I found it and I'll be book-marking
it and checking back frequently!
http://creepygesture1695.jimdo.com
شنبه 7 مرداد 1396 12:24 ب.ظ
Spot on with this write-up, I absolutely believe this website needs a lot more attention. I'll probably be returning to read more, thanks for the information!
http://nakamenos.ph
دوشنبه 2 مرداد 1396 06:53 ب.ظ
Your means of describing all in this piece of writing is
actually nice, all be capable of easily understand it, Thanks a lot.
verhuisbedrijf amsterdam
پنجشنبه 11 خرداد 1396 03:12 ق.ظ
I’ll tell my friends at https://www.verhuisbedrijfamsterdam.nl/ about this
because they’ll be interested i think
design blog
یکشنبه 7 خرداد 1396 12:07 ق.ظ
Hi there to all, the contents existing at this website are genuinely
amazing for people knowledge, well, keep up the nice work fellows.
Gidget
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 06:18 ق.ظ
Actually when someone doesn't be aware of after
that its up to other viewers that they will help, so here it takes place.
manicure
شنبه 9 اردیبهشت 1396 10:36 ق.ظ
Why people still make use of to read news papers when in this technological globe the
whole thing is presented on web?
manicure
یکشنبه 20 فروردین 1396 08:31 ب.ظ
Actually when someone doesn't know then its up to other visitors that they
will help, so here it occurs.
manicure
جمعه 18 فروردین 1396 03:50 ب.ظ
Hello! I'm at work surfing around your blog from my new
iphone 4! Just wanted to say I love reading your blog and
look forward to all your posts! Carry on the outstanding work!
maneli
یکشنبه 5 دی 1395 05:56 ب.ظ
واقعا عالیههههههههههههه .با پاور پوینت بردم مدرسه 5 نمره بهم دادن .ممنونم
یکشنبه 28 آذر 1395 04:44 ب.ظ
خیلی بد بود
هستی
سه شنبه 16 آذر 1395 04:40 ب.ظ
عالی بود
دوشنبه 15 آذر 1395 10:31 ب.ظ
سلام متن بسیار خوبی بود خیلی استفاده کردم فقط یه خورده کم بود ولی واقعا خیلی استفاده کردم
دوشنبه 15 آذر 1395 10:31 ب.ظ
سلام متن بسیار خوبی بود خیلی استفاده کردم فقط یه خورده کم بود ولی واقعا خیلی استفاده کردم
کیمیا ایزدجو
جمعه 12 آذر 1395 05:01 ب.ظ
تشکر تشکر عالیه عالیه
زهرا
یکشنبه 30 آبان 1395 01:36 ب.ظ
عالی
زهرا
جمعه 28 آبان 1395 07:18 ب.ظ
من برای علوم ششم کپی کردم.نیشخند]
زهرا
جمعه 28 آبان 1395 07:11 ب.ظ
ممنونممنون
اریا
جمعه 25 دی 1394 10:27 ق.ظ
عالیییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییبووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووود
اریا
جمعه 25 دی 1394 10:27 ق.ظ
عالیییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییبووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووووود
مونا
شنبه 16 آبان 1394 08:50 ب.ظ
من واسه علوم ششم میخواستمش ولی خیلی طولانی است... لطفا قسمت های پر محتواش رو جدا کنید ممنون.
ساحل
دوشنبه 13 بهمن 1393 10:35 ب.ظ
دست گلتون درد نكنه ممنون
مریم
یکشنبه 14 دی 1393 05:35 ب.ظ
سلام اگه ریان ها و فواید هم بذارید ممنون میشم
شاینا
دوشنبه 1 دی 1393 09:00 ق.ظ
ممنون به دردم خورد
نازی
دوشنبه 1 دی 1393 08:57 ق.ظ
عالی بووووووووووووووووووود
دوشنبه 17 آذر 1393 04:53 ب.ظ
سلام آقای ادهم خسته نباشید عالی بود
الهه
یکشنبه 22 دی 1392 05:59 ب.ظ
اگر عکس می گذاشتید بهتر میشد
سارا
یکشنبه 22 دی 1392 05:58 ب.ظ
عالی بود
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30